ปักหมุดพิกัดคนทอผ้า ตามรอยเส้นทางสายไหมสู่เมืองรอง นครราชสีมา บุรีรัมย์ สุรินทร์

“ผ้าไหมไทย” ได้รับการขนานนามว่า เป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ประจำชาติ ที่มีความสวยงาม มีความอ่อนนุ่ม เส้นไหมมีความเงางามโดยธรรมชาติ ใส่แล้วดูภูมิฐานมีสง่าราศี นอกจากนี้ คุณสมบัติพิเศษของผ้าไหม นั่นคือ เมื่ออากาศร้อน ผ้าไหมจะช่วยคลายร้อน และเมื่ออากาศหนาว ก็ช่วยให้อุ่นสบายมากขึ้นด้วยนะ

ปัจจุบันภาครัฐ ได้เข้ามาสนับสนุนผู้ประกอบการ ชาวบ้าน กลุ่มทอผ้า ยกระดับให้มีความเข้มแข็ง สามารถแข่งขันได้ในเชิงธุรกิจ รวมถึงเชื่อมโยงตลาดให้ควบคู่ไปกับพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวในเมืองรองไปพร้อมกันๆ ทำให้นักท่องเที่ยวที่เข้ามาท่องเที่ยวนั้น ได้เดินทางไปซื้อผ้าไหมถึงแหล่งผลิต ซึ่งจะส่งผลดีต่อทุกฝ่าย ผู้ซื้อก็จะได้สินค้าราคาถูก ได้เห็นกรรมวิธีการผลิต ได้เห็นความเป็นมาของผ้าไหมแต่ละผืน ว่ามันยากเพียงใด ส่วนผู้ผลิตนั้นก็จะไม่ต้องเอาสินค้าไปฝากขายกับพ่อค้าคนกลาง ช่วยให้ขายผ้าไหมได้ราคาดีมากขึ้น

อีกทั้งยังเป็นการเผยแพร่ความสวยงามของผ้าไหมไทย สืบสานวัฒนธรรมที่ได้รับการสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น ซึ่งกว่าจะได้ผ้าไหมผืนงามมาแต่ละผืนนั้น ต้องใช้ความพิถีพิถัน ศิลปะ ทำให้เส้นไหมธรรมดา กลายเป็นผ้าไหมผืนงามที่มีลวดลายวิจิตรบรรจง มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวที่โดดเด่น ถิ่นใครถิ่นมัน แต่ละท้องที่ก็จะมีเรื่องราวและความสวยงามแตกต่างกัน

พวกเราได้มีโอกาสเดินทางร่วมทริปกับ “กรมพัฒนาธุรกิจการค้า” เพื่อไปสำรวจชุมชนคนทอผ้าไหม ในสามจังหวัดภาคอีสานตอนล่าง ได้แก่ นครราชสีมา บุรีรัมย์ และ สุรินทร์ แต่จะมีชุมชนไหนบ้าง และผ้าไหมของแต่ละชุมชนจะสวยงามแค่ไหน ตามพวกเรามาเลยจ้า เราจะพาไปเจาะลึกที่ละชุมชนเลยทีเดียว

นางลลิดา จิวะนันทประวัติ รองอธิบดี กรมพัฒนาธุรกิจการค้า

ผ้าไหมย้อมสีธรรมชาติ

ผ้าไหมย้อมสีธรรมชาติ คือผืนผ้าที่เป็นเอกลักษณ์ของกลุ่มฯ และเป็นเอกลักษณ์ประจำจังหวัดนครราชสีมา ที่สืบทอดมรดกทางวัฒนธรรมมาจากบรรพบุรุษ โดยมีผ้าไหม, ผ้าหางกระรอก, ผ้าพื้น, ผ้าพื้นเรียบ, ผ้ามัดหมี่, ผ้ายก, ผ้าพันคอ, ผ้าคลุมไหล่ และผ้ามัดย้อมสีธรรมชาติ โดยมีลายประจำกลุ่มคือ “ลายดอกบู่” กับ “ลายหางกระรอก” ซึ่งย้อมด้วยสีจากวัตถุดิบธรรมชาติที่มีในท้องถิ่น ไม่ว่าจะเป็น ครั่ง, คราม, เปลือกมังคุด, เปลือกมะพูด, แก่นเข และแก่ฝาง ฯลฯ ทำให้ได้ผ้าที่มีสีสันสวยงาม มันวาว การันตีคุณภาพด้วยตราสัญลักษณ์พระราชทาน “นกยูงสีน้ำเงิน”

พัฒน์พงษ์ พาภักดี : ไหมไทยไพลิน

ที่ตั้ง : 29/6 บ้านดู่ ต.เมืองปัก อ.ปักธงชัย จ.นครราชสีมา

โทรศัพท์ : 08 1186 1545

LINE ID : 0811861545

Facebook : ประภาพรรณ พาภักดี

อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ปราสาทหินเก่าแก่ ได้รับอิทธิพลมาจากศิลปะขอมโบราณ เป็นปราสาทหินในกลุ่มราชมรรคา ปราสาทหินพนมรุ้งเป็นหนึ่งในปราสาทหินขอมของไทยที่มีชื่อเสียงมากที่สุด เป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งของจังหวัดบุรีรัมย์

ตั้งอยู่บนยอดภูเขาไฟที่ดับสนิทแล้ว บนความสูงประมาณ 350 เมตรจากระดับน้ำทะเลปานกลาง มีปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่พระอาทิตย์ขึ้นและตกแสงอาทิตย์สาดส่องทะลุ 15 ช่องประตูของปราสาทพนมรุ้ง ทุกๆ ปีจะมีปรากฏการณ์ดังกล่าว 4 ครั้ง โดยดวงอาทิตย์จะตกตรง 15 ช่องประตูปราสาทพนมรุ้ง 2 ครั้ง ระหว่างวันที่ 5 – 7 มีนาคม และ 6 – 8 ตุลาคม และดวงอาทิตย์จะขึ้นตรงอีก 2 ครั้งในวันที่ 3 – 5 เมษายน และวันที่ 9 – 11 กันยายน ของทุกปี

ที่นี่ได้รับการยกย่องให้เป็นปราสาทหินซึ่งสวยที่สุดของประเทศ สร้างขึ้นราวพุทธศตวรรษที่ 15 – 17 โดยใช้หินทรายสีชมพูเป็นส่วนมาก ทำให้ได้ชื่อว่าเป็นปราสาทหินทราย สีชมพู นอกจากนี้ปราสาทพนมรุ้งยังตั้งอยู่บนภูเขาไฟเก่าที่ดับสนิท เปรียบเหมือนปราสาทหลังนี้ตั้งอยู่บนเขาไกรลาศ ที่ประทับของพระศิวะ ตามความเชื่อของศาสนาฮินดู ลัทธิไศวนิกาย

ไฮไลท์ของที่นี่ นั่นคือ “ทับหลังนารายณ์บรรทมสินธุ์” ที่อยู่บริเวณประตูทิศตะวันออกของปรางค์ประธาน โดยทับหลังชิ้นนี้เคยถูกโจรกรรมไปเมื่อปี พ.ศ. 2503

ภายหลังจะพบว่าจัดแสดงอยู่ในสถาบันศิลปะชิคาโก ประเทศสหรัฐอเมริกา เมื่อปี พ.ศ. 2516 จนทางรัฐบาลไทยต้องดำเนินเรื่องขอคืนกลับมาสำเร็จเมื่อปี พ.ศ. 2531 และนำกลับมาไว้ที่เดิม

ที่ตั้ง: ต.ตาเป๊ก อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

เปิดปิดเวลา : เปิดทุกวัน ตั้งแต่เวลา 6.00-18.00 น.

โทร.0 4466 6251 – 2

ราคาเข้าชม: ผู้ใหญ่ 20 บาท เด็ก นักเรียน นักศึกษา และผู้สูงอายุ เข้าชมฟรี

ผ้าภูอัคนี ผ้าย้อมดินภูเขาไฟ

ด้วยความที่ “ชุมชนเจริญสุข” เป็นดินแดนที่อุดมสมบูรณ์ด้วยแร่ธาตุจากลาวาภูเขาไฟ โดยต้ังอยู่ใกล้ “เขาพระอังคาร” ภูเขาไฟเก่าแก่ที่ดับสนิทแล้ว 1 ใน 6 ลูกของจังหวัดบุรีรัมย์

ดินของที่นี่ นอกจากจะปลูกพืชไร่ได้งดงามแล้ว ดินสีแดงยังนำมาแยกหินกรวด เศษไม้ใบหญ้า แล้วเอาเฉพาะน้ำสีแดงมาใช้ย้อมผ้าฝ้าย ก่อนจะนำไปต้มกับเปลือกประดู่ ซึ่งเป็นพืชที่มียาง เผื่อเป็นตัวเคลือบสีผ้าให้ติดทนนาน ถักทอเป็นผ้าสีอิฐที่มีสีสันสวยงาม นามว่า “ผ้าภูอัคนี” สีสันอันงดงามที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะถิ่นอันเกิดจากภูมิปัญญาพื้นบ้าน จนกลายเป็นหนึ่งในผลิตภัณฑ์ที่ทรงคุณค่าของจังหวัดบุรีรัมย์

ธัญทิพย์ จิรวัชรวรพงศ์ : ผ้าภูอัคนี บ้านเจริญสุข

ที่ตั้ง : 131 หมู่ 1 ต.เจริญสุข อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

โทรศัพท์ :  08 2574 6650

LINE ID : 0825746650

Facebook : ธัญทิพย์ จิรวัชรวรพงศ์

ผ้าไหมมัดหมี่ดินแดง

เป็นผ้าไหมที่ท่งกลุ่มฯ มีกระบวนการผลิตเองทุกขั้นตอน ตั้งแต่การปลูกหม่อนเลี้ยงไหม สาวไหม และเน้นการย้อมสีจากวัตถุดิบธรรมชาติ เพื่อให้สีผ้าไม่ตกและมีสีสันที่สวยงาม ติดทนนานด้วยการใส่เกลือและมดแดงลงไปในหม้อย้อม รวมถึงเทคนิคการย้อมไหมแบบสีสลับ เพื่อให้ได้สีสันตามต้องการ อันเป็นภูมิปัญญาพื้นบ้านที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น และนำมาทอด้วยกี่กระทบ โดยมีทั้งลายโบราณและลายที่คิดค้นขึ้นมาใหม่ เป็นผ้าไหมมัดหมี่ที่มีคุณภาพดี คงทน สวยงาม ได้รับมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) และได้รับการคัดสรรเป็นผลิตภัณฑ์ OTOP ระดับ 4 ดาวเลยทีเดียว

ทองสี จันทร์สม : กลุ่มทอผ้าไหม – ไหมประดิษฐ์ บ้านถาวร

ที่ตั้ง : 158 บ้านถาวร ต.ถาวร อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

โทรศัพท์ : 08 9283 7704 / 09 9225 5199

LINE ID : 0892837704

Facebook : ทองสี จันทร์สม

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสุรินทร์ การทำความรู้จักกับจังหวัดใดจังหวัดหนึ่ง ที่มีประวัติความเป็นมายาวนานนั้น คงไม่มีอะไรดีไปกว่าการได้ไปเยี่ยมชม“พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ” ของจังหวัดนั้นๆ เช่นเดียวกันกับการมาเยือนจังหวัดสุรินทร์ของเราในครั้งนี้ เราได้มีโอกาสแวะไปเยี่ยมเยียน “พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสุรินทร์” ด้วย ซึ่งถือว่าเป็นการเริ่มต้นทำความรู้จักกับถิ่นเมืองช้างแห่งนี้ได้เป็นอย่างดี

ที่นี่แบ่งการจัดแสดงเป็น 4 ส่วน คือ

อาคารที่ 1 เป็นโถงทางเข้าและทางเดิน

อาคารที่ 2 เป็นส่วนการศึกษา ประกอบด้วย ห้องประชุม ห้องกิจกรรม ห้องรับรอง ห้องสมุด

อาคารที่ 3 เป็นอาคารจัดแสดงและสำนักงาน ประกอบด้วย ห้องนิทรรศการถาวร ห้องนิทรรศการชั่วคราว ห้องทำงานเจ้าหน้าที่

อาคารที่ 4 เป็นคลังพิพิธภัณฑ์ ประกอบด้วย ห้องคลังโบราณวัตถุ ห้องปฏิบัติการอนุรักษ์และสงวนรักษา

ผ้าไหมมัดหมี่ 

เป็นผ้าไหมชนิดพื้นเรียบที่สืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยโบราณ มีความสวยงามและเอกลักษณ์เฉพาะตัว โดยทางกลุ่มฯ นำมาต่อยอดพัฒนาและสืบสานภูมิปัญญาของบรรพบุรุษ ตั้งแต่ การปลูกหม่อน เลี้ยงไหม สาวไหม ฟอกกาว ย้อมสีจากวัตถุดิบธรรมชาติ ทุกกระบวนการปลอดภัยจากสารเคมี และถักทอด้วยลวดลายโบราณ เป็นผ้าไหมที่มีลายสวย เนื้อแน่น สีสันงดงาม นำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ เช่น ผ้าคลุมไหล่, ผ้าพันคอ, ผ้าขาวม้า, กระเป๋า, เสื้อผ้า, กางเกง, พวงกุญแจ ออกแบบและตัดเย็บด้วยช่างมืออาชีพผู้เชี่ยวชาญในท้องถิ่น ได้รับการรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) และคัดสรรเป็นผลิตภัณฑ์ OTOP

กัญญา สะอาดชอบ : กัญญาผ้าไทย

ที่ตั้ง : 82 หมู่ 11 ต.ถาวร อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

โทรศัพท์ :  064 641 0965

LINE ID : phiphaphon​

Facebook : กัญญาผ้าไทย

ผ้าไหมมัดหมี่ลายโบราณ

ผ้าทอมือลายโบราณที่สืบทอดมาจากรุ่นบรรพบุรุษ ในอดีตนิยมทอไว้ใช้ภายในครัวเรือน ปัจจุบันการทอผ้าในชุมชนมีไว้เพื่อจำหน่าย เป็นการสร้างงานสร้างรายได้ให้กับคนในชุมชน โดยได้มีการพัฒนาลวดลายใหม่ ๆ ขึ้นอีกหลายลาย และเน้นการย้อมด้วยสีธรรมชาติ ผู้สวมใส่มั่นใจได้ในเรื่องความปลอดภัย อีกทั้งยังได้รับการอบรมพัฒนาฝีมือและเทคนิคเรื่องผ้าจากผู้เชี่ยวชาญอย่างต่อเนื่อง ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ของกลุ่มฯ มีทั้งผ้าไหม, ผ้าฝ้าย, ผ้ามัดหมี่ตีนแดง, ผ้าพันคอ, ผ้าคลุมไหล่ ฯลฯ และนำมาแปรรูปเป็นเสื้อผ้าเครื่องแต่งกาย, กระเป๋า ของใช้ ของตกแต่ง ของที่ระลึก ฯลฯ

บังอร โพธิ์กลิ่น : กลุ่มศรีทองไหมไทย

ที่ตั้ง : 171 หมู่ 1 ต.ถาวร อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

โทรศัพท์ : 09 4415 7044

LINE ID : 0944157044

Facebook : บังอร โพธิ์กลิ่น

ผ้าไหมมัดหมี่

ผลิตภัณฑ์ของ “กลุ่มแม่บ้านหมู่ที่ 1 พึ่งตนเอง” จ.บุรีรัมย์ ที่เริ่มต้นทุกกระบวนการผลิตภายในกลุ่มฯ ตั้งแต่การปลูกหม่อนเลี้ยงไหม สาวไหมด้วยมือ และย้อมสีจากต้นไม้และสมุนไพรพื้นบ้านที่มีในท้องถิ่น และทอมือด้วยกี่โบราณและเน้นออกแบบลวดลายโบราณ เพื่อสืบสานภูมิปัญญาพื้นบ้านของบรรพบุรุษให้คงอยู่สืบไป เช่น ผ้าซิ่นหัวแดงตีนแดง, ลายหมี่ขอ, ลายไข่มดแดง, ลายด่างแห เป็นต้น แปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในชีวิตประจำวันต่าง ๆ เช่น ผ้าพันคอ, ผ้าขาวม้า ฯลฯ การันตีคุณภาพด้วยมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) และได้รับการตัดสรรเป็นผลิตภัณฑ์ OTOP ระดับ 4 ดาวเลยทีเดียว

ลอด โคตรภูธร และ แก้ว เนาวบุตร กลุ่มแม่บ้านหมู่ที่ 1 พึ่งตนเอง

ที่ตั้ง : 154 หมู่ 1 ต.ถาวร อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์

โทรศัพท์ : 08 1977 3973 / 08 1999 6266

LINE ID : 0819773973 / 0819996266

Facebook : แก้ว เนาวบุตร

ผ้าคลุมไหล่ไหม

ที่นี่นำเอา “เส้นไหมเปลือกนอก” มาสาวด้วยมือ เพื่อให้ได้เนื้อผ้าที่มีความหนานุ่ม สวยงาม ดูแลรักษาง่าย และนำมาย้อมสีสันที่สวยงาม ผ่านกรรมวิธีการผลิตที่สืบทอดมาจากภูมิปัญญาพื้นบ้านของบรรพบุรุษขอมโบราณ และใช้ “เส้นไหมเปลือกนอก” ที่มีขนาดต่างกัน ทำให้ผ้าดูสวยงาม มีเอกลักษณ์ และมีมิติมากขึ้น ด้านลวดลายผ้าออกแบบจากธรรมชาติ วิถีชีวิต และศิลปวัฒนธรรมที่อยู่รอบ ๆ ตัว และประยุกต์ลวดลายใหม่ ๆ เพื่อให้ทันสมัยเหมาะกับผู้สวมใส่ในยุคปัจจุบัน

วรวุฒิ เอกพงศ์ธร : เอกอนันต์ไหมไทย

ที่ตั้ง : 268 หมู่ 1 ต.นอกเมือง อ.เมือง จ.สุรินทร์

โทรศัพท์ : 08 1547 4237

LINE ID : 0815474237

Facebook : เอกอนันต์ไหมไทย

เว็บไซต์ : www.aekanantthaisilk.com

ปัจจุบัน คนรุ่นใหม่เริ่มหันมาใส่ผ้าไหมกันเยอะแล้วครับ เพราะสามารถใช้งานได้หลากหลาย เหมาะกับงานทุกรูปแบบ ดูเรียบหรู สวมใส่ง่าย ประยุกต์เข้ากับเสื้อผ้าสมัยใหม่ ก็ดูเข้ากันได้ดีเลยล่ะ

ผ้าไหมยกดอกมัดหมี่

ผลิตภัณฑ์ผ้าทอมืออันเป็นเครื่องแต่งกายที่อยู่คู่ชุมชน “ลำดวน” มาอย่างช้านาน โดยบรรพบุรุษได้คิดค้นและออกแบบลวดลาย “ผ้าไหมยกดอกมัดหมี่” เอาไว้ให้ลูกหลานสืบทอดภูมิปัญญาและนำมาประยุกต์กับองค์ความรู้สมัยใหม่ พิถีพิถันและใส่ใจในทุกขั้นตอนการผลิต เพื่อให้ได้ผ้าไหมทอมือที่มีความสวยงามและแตกต่างจากท้องตลาด กลายเป็นอัตลักษณ์และเอกลักษณ์ประจำท้องถิ่น โดยมีผ้ามัดหมี่ลายปะกาทะนวง และลายดอกประดู่ ซึ่งได้รับแรงบันดาลใจจากสิ่งแวดล้อมรอบตัว ถักทอด้วยความประณีตและจิตวิญญาณของช่างทอผ้า สร้างความประทับใจให้แก่ผู้สวมใส่ทั่วประเทศ

มนัฐกานต์ กงแก้ว : ร้านเรื่องไหม

ที่ตั้ง : 58 หมู่ 5 ต.ลำดวน อ.ลำดวน จ.สุรินทร์

โทรศัพท์ : 08 8598 8728

LINE ID : May3317

Facebook : May Kongkaew

บอกเลยว่า ผ้าแต่ละผืนที่เราไปดูมาแล้วนั้นสวยงามและมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว และด้วยความที่ทอขึ้นมาด้วยมือล้วนๆ ทำให้ผ้าไหมผืนนั้น เป็นผืนเดียวในโลก นอกจากนี้ คุณสมบัติพิเศษของผ้าไหม นั่นคือ เมื่ออากาศร้อน ผ้าไหมจะช่วยคลายร้อน และเมื่ออากาศหนาว ก็ช่วยให้อุ่นสบายมากขึ้นอีกด้วย นี่คือความมหัศจรรย์ของผ้าไหมไทย

คำยอดนิยม

error: Content is protected !!